ထူးဆန္းစြာေပ်ာက္ဆုံးသြားခဲ့တဲ့ ကုန္းေဘာင္ေခတ္ ျမန္မာ့ လူေမ်ာက္မိသားစုရဲ႕မ်ိဳးဆက္ တဖန္ ျပန္ေပၚလာၿပီလား…?

ထူးဆန္းစြာေပ်ာက္ဆုံးသြားခဲ့တဲ့ ကုန္းေဘာင္ေခတ္ ျမန္မာ့ လူေမ်ာက္မိသားစုရဲ႕မ်ိဳးဆက္ တဖန္ ျပန္ေပၚလာၿပီလား…?

၁၉ ရာစုႏွစ္မွာ ခႏၶာကိုယ္ ထူးဆန္းစြာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ လူမ်ားကို ႐ုံသြင္းၿပီး အထူးအဆန္းအျဖစ္ ျပစားေလ့ရွိတဲ့အေလ့အထ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ယေန႔ေခတ္မွာေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ မေလ်ာ္ညီတဲ့အတြက္ အဲဒီလို ပြဲမ်ိဳးေတြ မရွိၾကေတာ့ပါဘူး။

ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ထူးဆန္းတဲ့ မိသားစုျဖစ္တဲ့ ဦးေ႐ႊေမာင္မိသားစုကို ယခင္ေခတ္က သုံးႏႈန္းခဲ့တဲ့အတိုင္း လူေမ်ာက္ဟု သုံးစြဲထားျခင္းဟာ စာရဲ႕မူလအာေဘာ္မပ်က္ေအာင္ သုံးႏႈန္းထားျခင္းသာျဖစ္ၿပီး ႏွိမ့္ခ်ေစာ္ကားလိုတဲ့သေဘာနဲ႔ ေခၚဆိုျခင္းမဟုတ္ေၾကာင္း ဒီေနရာကေန ရွင္းျပလိုပါတယ္။

စာတည္း ပထမဆုံးလူေမ်ာက္ျဖစ္တဲ့ ဦးေ႐ႊေမာင္ကို ၁၇၉၆ခုႏွစ္မွ သံလြင္ျမစ္(သို႔) မုတၱျမစ္ ေဘးကေလာႏိုင္ငံ မိုင္း႐ုံးႀကီးနယ္မွာ ေမြးဖြားခဲ့တယ္။ ( ပထဝီအေျခအေနနဲ႔ အေခၚအေဝၚအရ အဲဒီ ေဒသဟာ အခုထိုင္းႏိုင္ငံထဲက Mae Yong ပဲ ျဖစ္ဖို႔မ်ားပါတယ္ ) အဲဒီေဒသကို အပိုင္စားတဲ့ ေစာ္ဘြားတစ္ေယာက္က ထူးထူးဆန္းဆန္း အေမြးအမွ်င္ေတြနဲ႔ကေလးငယ္ကို ျမန္မာဘုရင္ထံ အထူးအဆန္းလက္ေဆာင္ပဏၰာအျဖစ္နဲ႔ ဆက္သလိုက္တာမို႔ သူ႔အသက္ငါးႏွစ္သားအ႐ြယ္မွာ အင္းဝဘုရင္ထံကို ေရာက္လာပါတယ္။

သူ႔တစ္ကိုယ္လုံးမွာ အေမြးႏုႏုေလး တြရွည္လ်ားစြာေပါက္ေနတယ္။ သူ႔မ်က္လုံး၊ အသားအေရပုံစံ စတာေတြက ျမန္မာေတြနဲ႔မတူဘူးလို႔ဆိုပါတယ္။ (ဒီအျဖစ္အပ်က္ေတြကို ၁၈၂၆ မွာ ပထမဆုံးမွတ္တမ္းတင္ႏိုင္ခဲ့တဲ့ အဂၤလိပ္သံအဖြဲ႕က ကေရာဖို႔ (ဒ္) မွတ္တမ္းကို လူထုေဒၚအမာေဆာင္းပါးထဲမွာ ဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။)

ေ႐ႊေမာင္ဟာ အဲဒီကတည္းက နန္းတြင္းမွာေပ်ာ္ေတာ္ဆက္အျဖစ္နဲ႔ ႀကီးျပင္းလာခဲ့တယ္။ ေမ်ာက္ေတြလို ကျပ ေဖ်ာ္ေျဖရပါသတဲ့။ သူ႔မိဘေတြမွာေရာ သူတို႔ မ်ိဳး ႏြယ္စုထဲမွာပါ… သူ႔လိုအေမြးအမွ်င္ေတြ မရွိဘူးလို႔… သူက ေျပာပါတယ္။ လူပ်ိဳအျဖစ္ကို အသက္၂၀ အ႐ြယ္မွ ေရာက္ပါတယ္တဲ့။

အသက္၂၂ မွာေတာ့ ဘုရင္က(ဘႀကီးေတာ္ဘုရား ) သူ႔ကို လွတဲ့နန္းတြင္းသူတစ္ေယာက္နဲ႔ လက္ထပ္ေပးပါတယ္။ သူတို႔ကေလးေလးေယာက္ရခဲ့တယ္။ အားလုံးက မိန္းခေလးေတြခ်ည္းပါပဲ။ ႏွစ္ေယာက္ကေတာ့ ငယ္ငယ္႐ြယ္႐ြယ္နဲ႔ ဆုံးပါး သြားခဲ့ၿပီး… တတိယသမီးေလးက မိခင္ျဖစ္သူနဲ႔ အေတာ္ကိုတူပါသတဲ့။

ေနာက္ဆုံး ၂ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကေလးတစ္ေယာက္ကေတာ့ သူ႔လိုပဲ… အေမြး အမွ်င္ေတြနဲ႔ ျဖစ္လာတယ္။ အဲဒီ အငယ္ဆုံးသမီးက ေ႐ႊေမာင္ရဲ႕ အေမြကို ဆက္ခံတဲ့ မဖုံး ျဖစ္ပါတယ္။ ကေရာဖို႔(ဒ္)ရဲ႕စာအုပ္ထဲမွာ ကိုေ႐ႊေမာင္နဲ႔ သမီး မဖုံးရဲ႕ ပုံဆိုၿပီး ေဖၚျပ ခဲ့ရာမွာ… ကိုေ႐ႊေမာင္ရဲ႕ပုံက ဟုတ္ေပမယ့္ မဖုံးရဲ႕ ပုံက မွားေနတယ္လို႔ ေနာက္ပိုင္းမွာ ဟင္နရီနယူး(လ္)က ေထာက္ျပ ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္ ၁၈၅၅မွာ အင္းဝကို ကပၸတိန္ဟင္နရီယူး(လ္) ေရာက္လာခဲ့ပါတယ္။ သူတို႔ ေရာက္လာခ်ိန္မွာေတာ့ ကိုေ႐ႊေမာင့္သမီး မဖုံးဟာ အသက္ ၃၁အ႐ြယ္ ရွိေနပါၿပီ။ သူ႔ကို အီတလီလူမ်ိဳးတစ္ေယာက္က လက္ထပ္ၿပီး ႏိုင္ငံျခားကို ေခၚသြားဖို႔ ႀကိဳးစားပါေသးတယ္။

ဒါေပမယ့္ ျမန္မာမင္းက ခြင့္မျပဳခဲ့ပါဘူး။ ေနာက္ဆုံးေတာ့ မဖုံးကို ဘုရင္ကပဲ သာမန္အရပ္သားတစ္ေယာက္နဲ႔ လက္ထပ္ေပးခဲ့တာလို႔ ဆိုရပါမယ္။ ဟင္နရီယူး(လ္)တို႔ လာေရာက္ခ်ိန္မွာ မဖုံးမွာသားေလး ႏွစ္ေယာက္ေတာင္ရေနပါၿပီ။ ဦးေ႐ႊေမာင္ကေတာ့ လူဆိုး ဓားျပေတြ သတ္ျဖတ္လို႔ ကြယ္လြန္ ၿပီးခဲ့ၿပီလို႔ သိရပါတယ္။ မဖုံးဟာလည္း သူ႔အေဖ ဦးေ႐ႊေမာင္လိုပဲ တစ္ကိုယ္လုံးကို အေမြးရွည္ေတြနဲ႔ ဖုံးလို႔ ေနပါတယ္။

မဖုံးကေနသားသမီးသုံးေယာက္ ေမြးဖြားခဲ့ၿပီး အဲဒီအထဲက ေမာင္ဖိုးဆက္နဲ႔ မမိတို႔ဟာ မဖုံးလိုပဲ တစ္ကိုယ္လုံးမွာအေမြးေတြနဲ႔ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔မိသားစုဟာ သူတို႔ကို အထူးအဆန္းလာၾကည့္တဲ့ ႏိုင္ငံျခားသားေတြဆီကေန အခေၾကးေငြကို ေကာက္ခံၿပီး အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းမႈ ျပဳခဲ့တယ္။ သူတို႔ဟာ ၾကည့္ရႈသူ တစ္ေယာက္ခ်င္းစီကေန ႐ူပီးေငြ ေလးဆယ္ယူတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

နာမည္ႀကီး ေဖ်ာ္ေျဖတင္ဆက္သူတစ္ေယာက္ျဖစ္တဲ့ ဘာနမ္ဟာ ၁ ၈၇၁ ခုႏွစ္ကတည္းက သူတို႔ကို အေမရိကန္ ေခၚၿပီး သူ႔ရဲ႕( Greatest Show On Earth )ဆိုတဲ့ ဆပ္ကပ္ပြဲႀကီးမွာျပစားဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘုရင္ကခြင့္မျပဳခဲ့ဘူး။

၁၈၈၅ မွာေတာ့ သီေပါမင္း နန္းက်ၿပီး နန္းတြင္းေရးေတြ ရႈပ္ေထြးေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ… မဖုံးတို႔ မိသားစု ဟာ ေနျပည္ေတာ္ကေန ေတာတြင္း တစ္ေနရာကို ထြက္ေျပး ခဲ့ၾကတယ္။ ေမာင္ဖိုးဆက္ဟာ မ်က္စိမေကာင္းေတာ့တဲ့ မိခင္မဖုံးကို ေက်ာမွာပိုးၿပီး ထြက္ေျပး ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေတာထဲမွာ သူတို႔ဒုကၡေရာက္ေနစဥ္မွာပဲ သီေပါမင္းထံမွာ အမႈထမ္းခဲ့ဖူးတဲ့ အီတလီ လူမ်ိဳး အရာရွိ ကပၸတိန္ ေပပါႏိုက ( Captain Paperno ) သူတို႔ကို ရွာေတြ႕ၿပီး ကယ္တင္ခဲ့တယ္။

ၿပီးေတာ့ သူတို႔ကို ဥပေရာကိုပို႔ဖို႔ စီစဥ္ခဲ့ပါတယ္။

၁၈၈၆ ဇြန္လထဲမွာ မမိ ကြယ္လြန္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္ … အသက္၂၃ ႏွစ္ အ႐ြယ္ေလာက္မွာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ၁၈၈၆ ေႏြရာသီမွာေတာ့ သူတို႔ကိုလန္ဒန္ၿမိဳ႕ပီကာဒလီလမ္းေပၚက Egyptian Hall မွာျပန္လည္ ေတြ႕ျမင္ရပါတယ္။ ၁၈၈၆ ခုႏွစ္ ေႏြရာသီမွာ မဖုံး နဲ႔ ေမာင္ဖိုးဆက္တို႔ အဂၤလန္ကိုေရာက္လာခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီအခ်ိန္မွာ မဖုံးအသက္က ၆၂ ႏွစ္ ေလာက္ရွိေနၿပီ ျဖစ္ၿပီး မ်က္စိလည္း ကြယ္ေနပါၿပီ။ ဘာနမ္ လည္း သူတို႔ ရွိရာ အဂၤလန္ကို လိုက္လာပါတယ္။ သူ႔အႀကံက အေမရိကားမွာ စီစဥ္တင္ဆက္ေနတဲ့ သူ႔ရဲ႕ပြဲထဲမွာ မဖုံးတို႔သားအမိ ႏွစ္ေယာက္ကို ျပသဖို႔ပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ သူ႔ထက္ အရင္လာၿပီး စည္း႐ုံး ေနတဲ့ အျခားေသာ ပြဲ စီစဥ္ေနသူ ေတြလည္း အဲဒီကို ႀကိဳေရာက္ေနတာ ကို ေတြ႕ခဲ့ ရတယ္။

ေနာက္ဆုံးမွာေတာ့ ဘာနမ္ဟာ အျခားသူေတြေပးတဲ့ ေဈးထက္ အမ်ားႀကီး ပိုေပးၿပီး သူတို႔ မိသားစုကို ၁ႏွစ္စာခ်ဳပ္နဲ႔ သူ႔ဆီမွာ ျပသဖို႔ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့ပါတယ္။ မဖုံး နဲ႔ သားျဖစ္သူ တို႔ဟာ ၁၈၈၇ မွာ လန္ဒန္ ကေန ျပင္သစ္ႏိုင္ငံက နာမည္ေက်ာ္ Folies Bergere ကို လည္းေရာက္သြား ခဲ့ပါေသးတယ္။

အဲဒီေနာက္ သူတို႔ဟာ ဘာနမ္နဲ႔ သေဘာတူညီခ်က္အရ အေမရိကန္က ဘာနမ္ရဲ႕ဆပ္ကပ္ပြဲ ေတြမွာ လိုက္ပါေဖ်ာ္ေျဖခဲ့ၾကတယ္။ စာခ်ဳပ္သက္တမ္း မကုန္ဆုံးမီကာလ ၁၈၈၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ မွာေတာ့ မဖုံးဟာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ဝါရွင္တန္ဒီစီမွာ ကြယ္လြန္ခဲ့တယ္။

၁၈၅၅ ကပၸတိန္ ဟနရီယူး(လ္) လာတုန္းက သူမအသက္က ၃၁ႏွစ္ ဆိုခဲ့ေတာ့ ကြယ္လြန္ခ်ိန္မွာ အသက္ ၆၄ ႏွစ္လို႔ မွတ္ယူရပါတယ္။ သူ႔ ဈာပနကို ဝါရွင္တန္ဒီစီ သခ်ႋဳင္းမွာပဲ ျမန္မာထုံးတမ္းစဥ္လာအတိုင္း သၿဂိဳဟ္ခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ မဖုံး ကြယ္လြန္သြားေပမယ့္ ေမာင္ဖိုးဆက္ဟာ သူ႔မိန္းမနဲ႔ အတူ ဆက္ၿပီး ပြဲေတြ ျပသခဲ့တယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။ သူ႔မိန္းမဟာ တခ်ိန္က နန္းတြင္းအပ်ိဳေတာ္တစ္ဦး ျဖစ္ပါ တယ္။

ေမာင္ဖိုးဆက္ဟာတစ္ကိုယ္လုံး အေမြးေတြ ဖုံးေနေပမယ့္ ခါးကေနစၿပီး ဒူးအထိ မင္ေၾကာင္အျပည့္ ထိုးထားတယ္။ ႏူးညံ့သိမ္ေမြ႕ၿပီး ဉာဏ္ရည္လည္း မနိမ့္က်သလို… ဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္ တယ္လို႔ J.J. Weir ဆိုသူကလည္း မွတ္တမ္းတင္ခဲ့တယ္။

ေမာင္ဖိုးဆက္အေၾကာင္း ေနာက္ဆုံး ေတြ႕ရတာက ၁၈၉၄ ခုႏွစ္မွာ ထုတ္ေဝခဲ့တဲ့ World’s Columbian Dental Congress, Volume 1 မွာပါ။ အဲဒီအထဲက ဆရာဝန္တစ္ေယာက္ဟာ ေမာင္ဖိုးဆက္ကို ၁၈၉၁ မွာ ေတြ႕ဆုံခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕ သြားေတြကို စစ္ေဆးၾကည့္ဖို႔ ႀကိဳးစား ေပမယ့္… ပြဲ စီစဥ္သူ ေတြက ခြင့္မျပဳ ခဲ့ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

အဲဒီ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ သူတို႔ ရဲ႕သတင္းေတြ ေပ်ာက္ကြယ္သြားခဲ့တယ္။ ထိုကဲ့သို႔ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ လူေမ်ာက္ မိသားစုမ်ိဳးဆက္မ်ား ထူးဆန္းစြာ ေပ်ာက္ကြယ္သြားေပမယ့္ ယေန႔အခ်ိန္မွာေတာ့ ဦးေ႐ႊေမာင္ရဲ႕ မ်ိဳးဆက္လို႔ ယူဆရတဲ့ ကေလးငယ္တဦး ရွမ္းျပည္န္ ႐ြာငံမွာ ေပၚထြက္လာၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

ဦးေ႐ႊေမာင္ရဲ႕ မ်ိဳးဆက္လို႔ ေသခ်ာမေျပာႏိုင္ေပမယ့္လည္း ႐ြာငံကကေလးငယ္ကေတာ့ တကိုယ္လုံးနီးပါး အေမႊးအမွ်င္ေတြ ဖုံးအုပ္ထားတာကို ထူးဆန္းစြာ ေတြ႕ျမင္ရပါတယ္။ ပညာရွင္မ်ားအေနနဲ႔ ေလ့လာၾကည့္ၾကဖို႔ တိုက္တြန္းလိုက္ရပါတယ္ခင္ဗ်ာ။

႐ြာငံၿမိဳ႕က ထူးဆန္းကေလးငယ္ရဲ႕သတင္းကိုေအာက္မွာ ေဖာ္ျပလိုက္ပါတယ္…

႐ြာငံၿမိဳ႕နယ္တြင္ ေမြးရာပါ တစ္ကိုယ္လုံး အေမႊးအမွ်င္မ်ားပါေနေသာ ကေလးငယ္ကို စိတ္ဝင္စားသူမ်ားေနဟုဆို… ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း ႐ြာငံၿမိဳ႕နယ္ ၊ အလယ္ေခ်ာင္ေက်း႐ြာတြင္ ေမြးရာပါတစ္ကိုယ္လုံး အေမႊးအမွ်င္မ်ားပါေနေသာ အသက္ ၁ ႏွစ္ ၈ လအ႐ြယ္ ဓႏုတိုင္းရင္းသား ကေလးငယ္ကို စိတ္ဝင္စားသူမ်ားေနေၾကာင္း ၎၏ မိခင္ေဒၚစမ္းျမင့္ေမက ေျပာသည္။

အဆိုပါ ကေလးငယ္၏ အမည္သည္ ေမာင္ထင္ရွားေအာင္ျဖစ္ၿပီး မ်က္ခုံးေမႊး၊ ပါးသိုင္းေမႊး ၊ မ်က္ေတာင္ေမႊး ႏွင့္ နဖူးျပင္တစ္ခုလုံးတြင္ ေမႊးညႇင္းႏုမ်ားေပါက္ေနသည့္အျပင္ေက်ာျပင္တြင္လည္း အေမႊးအမွ်င္မ်ားထူပိန္းေနသည့္အတြက္ ေဒသခံမ်ားႏွင့္ စိတ္ဝင္စားသူမ်ားလာေရာက္ ၾကည့္ရႉ႔ေလ့ရွိေၾကာင္းသိရသည္။“ဆရာဝန္ေတြကေတာ့ ဟိုမုန္းဓာတ္မ်ားလို႔ လို႔ေျပာတယ္။

 

ကိုယ္ဝန္ရွိစဥ္အခ်ိန္က အားေဆးေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးစားလို႔ ျဖစ္တာလို႔ေျပာၾကတယ္။ ကေလးရဲ႕က်န္းမာေရးကေတာ့ ေကာင္းပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလ နာေစး၊ေခ်ာင္းဆိုးတာ ေလာက္ပဲရွိပါတယ္”ဟု ၎ကေျပာသည္။

ကေလးငယ္၏ ဖခင္ အသက္ ၅၀ အ႐ြယ္ ဓႏုတိုင္းရင္းသား ဦးမ်ိဳးေဇာ္ ႏွင့္ ဇနီးျဖစ္သူ မငယ္ (ခ) မစန္းျမင့္ေမ တို႔သည္ ယခုအခါ အိမ္ေထာင္သက္ သုံးႏွစ္သာ ရွိေသးေၾကာင္းႏွင့္ ကေလးငယ္ေရွ႕ေရးအတြက္ လူပုံအလယ္တြင္ မ်က္ႏွာငယ္မည္ကို စိုးရိမ္မူရွိေၾကာင္းသိရသည္။

“အစတုန္းကေတာ့ ႐ြာသားေတြက ကေလးကို လူဝင္စားတယ္။ ဘာျဖစ္တယ္လို႔ အမ်ိဳးမ်ိဳးေျပာၾကေတာ့ မိခင္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ အရမ္းခံစားရပါတယ္။

ေနာက္ပိုင္း လူသိမ်ားလာေတာ့… ဂ႐ုစိုက္မူ ခံလာရေတာ့ ျပန္ဝမ္းသာရပါတယ္”ဟု ၎က ထပ္မံေျပာသည္။ ကေလးငယ္တြင္ ျဖစ္ေပၚေနေသာ အေမႊးအမွ်င္မ်ားသည္ အခ်ိန္တန္အ႐ြယ္ေရာက္ကာဟိုမုန္းဓါတ္ ေျပာင္းလဲလာပါက အေမႊးအမွ်င္မ်ား ေလ်ာ့နည္းလာႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။

(မွတ္ခ်က္။ ၁၉ ရာစုႏွစ္မွာ ခႏၶာကိုယ္ ထူးဆန္းစြာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ လူမ်ားကို ႐ုံသြင္းၿပီး အထူးအဆန္းအျဖစ္ ျပစားေလ့ ရွိတဲ့အေလ့အထ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိခဲ့ပါတယ္။

ယေန႔ေခတ္မွာေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔မေလ်ာ္ညီတဲ့အတြက္ အဲဒီလို ပြဲမ်ိဳးေတြ မရွိၾကေတာ့ပါဘူး။ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ထူးဆန္းတဲ့ မိသားစုျဖစ္တဲ့ ဦးေ႐ႊေမာင္ မိသားစုကို ယခင္ေခတ္က သုံးႏႈန္းခဲ့တဲ့အတိုင္း လူေမ်ာက္ဟု သုံးစြဲထားျခင္းဟာ စာရဲ႕ မူလအာေဘာ္မပ်က္ေအာင္ သုံးႏႈန္းထားျခင္းသာ ျဖစ္ၿပီး ႏွိမ့္ခ်ေစာ္ကားလိုတဲ့ သေဘာနဲ႔ ေခၚဆိုျခင္း မဟုတ္ေၾကာင္း ဒီေနရာကေန ရွင္းျပလိုပါတယ္။ စာတည္း)

မူရင္းေရးသားသူအား ေလးစားစြာျဖင့္ ခရက္ဒစ္ ေပးပါသည္။

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*